Kinderboerderij Engbergen

Utiliteitsbouw

rooijakkers + tomesen architecten

Gemeente Oude IJsselstreek

Bouwbedrijf Klanderman, Varsseveld

Gemeente Oude IJsselstreek

P. Tomesen en T. Rooijakkers

Pieters Bouwtechniek, Utrecht

Stichting Kinderboerderij Engbergen

Kinderboerderij Engbergen

Omschrijving
Daar waar de Oude IJssel ons land binnenstroomt, is een nieuwe ontmoetingsplaats voor mens en dier gebouwd: een multifunctionele kinderboerderij met Natuur-Milieu-Educatiecentrum. Het programma is samengevat in een cirkelvormige plattegrond, met in het centrum een plek voor educatie en bijeenkomsten en daaromheen de dierenverblijven en ondersteunende ruimten. Het ronde gebouw neemt haar plaats in zonder de ruimte eromheen in te delen en voegt zich naar de omgeving.

Om de ruimte optimaal te kunnen indelen en gebruiken, is gekozen voor een radiale constructie met grote gelamineerde houten spanten die vanuit het gevelvlak reiken tot aan het daklicht in het midden. Een stalen cirkel houdt de spanten bij elkaar en vormt de basis voor een grote licht- en luchthapper. Voor het dakoppervlak is gekozen voor beplanting met grassen en kruidenplanten, waarmee de kinderboerderij zich op natuurlijke wijze in het uiterwaardenlandschap voegt. De opvallende rode kleur waarmee de dakrand en het dakoverstek zijn geaccentueerd, maken het gebouw tot een uitnodigend en stoer baken in het groen.

Bij een kinderboerderij vinden de activiteiten zowel binnen als buiten plaats. Daarom is de gevel van kinderboerderij Engbergen geen barrière maar een uitnodiging geworden: vrijwel alle gevelvlakken zijn vormgegeven als deur en kunnen dus naar gelang het weer en de activiteit worden geopend. Boven de gesloten geveldelen zorgt een subtiele strook glas rondom voor extra daglichttoetreding.
Er is gekozen voor een verticaal lijnenspel in het gevelvlak: de deuren krijgen aan de buitenzijde een bekleding met houten latten op een rode achtergrond, zodat het hout in aanzicht domineert wanneer de gevel gesloten is. Aan de binnenzijde is het kleurpatroon omgekeerd met fris gekleurde latten op een houten achtergrond, wat betekent dat uitnodigende, gekleurde vlakken te zien zijn in geopende toestand.

Het interieur van de kinderboerderij is opgebouwd met natuurlijke, robuuste materialen: de inrichting is afgestemd op de dieren, de verzorgers en de bezoekers. Met een aantal vaste schotten van beton, voorzien van een tactiele laag cementstuc, is de ruimte gesegmenteerd. Houten hekwerken sluiten de dierverblijven af. Door de schotten in hoogte naar het centrum toe te laten aflopen, blijft de ruimte overzichtelijk en is er optimaal overzicht en uitzicht.

Een nieuwe en toegankelijke plek voor mens en dier om te leren én te genieten van de natuur en elkaar.

Houttoepassingen
De radiale constructie met grote gelamineerde Siberisch-lariks houten spanten die vanuit het gevelvlak reiken tot de grote licht- en luchthapper in het midden. Er is gekozen voor een verticaal lijnenspel in het gevelvlak: de deuren krijgen aan de buitenzijde een bekleding met Siberisch-lariks houten latten op een rode achtergrond, zodat het hout in aanzicht domineert wanneer de gevel gesloten is. Aan de binnenzijde is het kleurpatroon omgekeerd met fris gekleurde latten op een houten achtergrond, wat betekent dat uitnodigende, gekleurde vlakken te zien zijn in geopende toestand. Kleur en tevens verduurzaming zijn bereikt met Drywood Woodstain VV.

Motivatie

Kwaliteit ontwerp
Uit het juryrapport van de APA-2013 (2e juryprijs, 1e publieksprijs);

  • "Pure, originele architectuur dient te overwinnen"
  • "Ook hier een rond gebouw (naar verluid de enige ronde kinderboerderij van Nederland). Wat twijfel opriep, maar in de praktijk wonderwel goed werkt. De simpele vorm staat uitstekend op zijn plek en is mooi gedetailleerd. De bijzondere afwatering en de sterke kleurkeuze zijn daar duidelijke voorbeelden van."
  • "De efficiënte vormgeving biedt in al zijn eenvoud een heel andere beleving dan het donkere knutselschuurgehalte dat dit soort gebouwtjes pleegt te kenmerken."
  • "en verder verdient de aansluiting op de landschapsontwikkeling in de omgeving aparte aandacht en bewondering."

Bijdrage aan imago hout
Het ontwerp van deze kinderboerderij is volledig uitgevoerd in hout, waarin de materiaaleigenschappen optimaal zijn geïntegreerd tot een constructief-architectonische eenheid, met een relatief beperkt budget en groots mogelijke flexibiliteit. Het hele gebouw, zowel buiten als binnen, toont consequent de diverse toepassingsmogelijkheden van hout als constructiemateriaal, als gevelmateriaal, en als materiaal voor plafond, samengestelde deuren, hekken, kasten, etc.
Met de focus op ‘detail’ ontstaan er op elk schaalniveau interessante verfijningen die het gebouw haar eigen karakter geven. Deze verfijnde kwaliteiten worden versterkt door het schaduwspel op het hout, van licht en donker, dat het zonlicht in dit ronde gebouw telkens lijkt te willen aangaan. Van zonsopgang tot zonsondergang.

Vernieuwende aspecten en andere bijdragen aan de houtarchitectuur
De zichtbare integratie van hout, de houtdetaillering en het laten beleven van het hout loopt als een rode draad door dit plan. Een combinatie van ingetogen sferen met een opvallende, uit¬nodigende architectuur

Duurzaamheidsbijdrage
De opzet van het gebouw is erg ‘low-tech’ ontworpen door middel van natuurlijke ventilatie, verwarming en daglicht, zodat technische installaties beperkt konden worden. De grote overstekken beschermen de gevel
en beperken de directe zonbelasting op de (deels glazen) gevels.
Al het toegepaste hout is geleverd met FSC-keurmerk.
De duurzaamheid van dit gebouw is verder versterkt door de bouwkundige kwaliteit, ruimtelijke flexibiliteit en esthetische kwaliteit. Door de technische kwaliteit, het gebruiksgemak en de gerespecteerde uitstraling wordt het gebouw meer gewaardeerd en aldus beter onderhouden en wordt de levensduur verlengt.
Het gras-kruidendak (in wording) heeft diverse duurzame kwaliteiten; verhoogt de levensduur van het dak, verhoogt de biodiversiteit, is gezond omdat het fijnstof opvangt, is goed voor de warmte en geluidsisolatie. Daarnaast kan het dak ongeveer de helft van het regenwater opnemen en teruggeven aan de atmosfeer, en de andere helft wordt opgevangen in regenputten en geïnfiltreerd in het maaiveld.

Tenslotte is door ons ook een bijenhotel met zitgelegenheid ontworpen in samenwerking met de Stichting Natuur & Milieu ontwikkeld. Een plek waar mens en dier ongestoord kunnen genieten van de omgeving.

Korte omschrijving activiteiten inschrijver 
Architectenbureau dat architectuur, interieur en landschap integreert om krachtige onvergetelijke gebouwen te maken met een eigen identiteit en volgens een helder concept. Van de eerste schets tot en met de laatste spijker!

Website: www.rooijakkers-tomesen.com

Premium Drupal Themes by Adaptivethemes